Sosyal Risk Haritası Uygulamasında Güvenlik Tartışması: “Personel Güvenliği Sağlanmadan Sahaya Çıkılması Kabul Edilemez”

Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı bünyesinde Hakkari İl Müdürlüğü’nde görev yapan psikolog Yusuf Duman, 6 Mayıs 2026 tarihinde öğle saatlerinde çalıştığı kurum binasında bıçaklı saldırıya uğrayarak ağır yaralandı. Olay öncesinde saha çalışması sırasında psikolog ile şüpheli arasında sözlü tartışma yaşandığı, çevredeki kişilerin araya girmesiyle tarafların sakinleştirildiği, ancak şüphelinin ertesi gün kuruma geri döndüğü öğrenildi. Gazi Mahallesi Avukat Cumhur Keskin Caddesi üzerindeki hizmet binasına gelen kişi, psikolog Y.D.’yi karın bölgesinden bıçakladı. Vücudunun çeşitli yerlerinden yaralandığı belirtilen psikoloğun tedavisinin yoğun bakımda sürdüğü bildirildi.

Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı tarafından yürütülen “Sosyal Risk Haritası” çalışmaları kapsamında sahada görev yapan bir psikoloğun, gerekli güvenlik önlemleri alınmadan riskli bir ortama yönlendirilmesi sonucu yaralanması, uygulamanın sahadaki boyutuna ilişkin ciddi tartışmaları yeniden gündeme taşıdı.

Bakanlığın son dönemde hız verdiği Sosyal Risk Haritası çalışmaları; il, ilçe, mahalle ve hatta hane bazlı sosyal risk analizleri yapılmasını, riskli görülen ailelerin sahada ziyaret edilmesini ve dijital takip sistemleriyle izlenmesini hedefliyor. Proje kapsamında 648 farklı sosyal gösterge kullanıldığı ve “Aile Rehberi” ile “Çocuklar Güvende” sistemlerinin devreye alınacağı açıklanmıştı.

Ancak uygulamanın sahadaki yansıması, özellikle sosyal hizmet uzmanları, psikologlar, çocuk gelişimcileri ve diğer meslek personelleri açısından ciddi güvenlik endişelerini beraberinde getiriyor.

Bakanlığın resmi açıklamalarında sistemin “erken müdahale”, “önleyici sosyal hizmet” ve “risklerin önceden tespiti” amacı taşıdığı belirtilirken, sahada görev yapan personellerin yüksek riskli ailelere çoğu zaman tek başına yönlendirildiği, yeterli güvenlik protokollerinin oluşturulmadığı ve uygulamanın hız baskısıyla yürütüldüğü yönündeki eleştiriler dikkat çekiyor.

Özellikle sosyal hizmet uygulamalarında saha ziyaretlerinin uzun yıllardır belirli riskler taşıdığı biliniyor. Bakanlığın kendi hizmet modellerinde dahi psikolog, sosyal çalışmacı ve benzeri meslek elemanlarının düzenli izleme faaliyetleri yürüttüğü açıkça belirtilirken, riskli vakalarda güvenlik unsurunun hayati önemde olduğu vurgulanıyor.

Yaşanan son olayın ardından sahadan gelen tepkilerde şu başlıklar öne çıkıyor:

• Riskli aile ziyaretlerinde kolluk desteğinin standart hale getirilmesi,
• Tek personel yerine ekip sistemi uygulanması,
• Ön risk analizlerinin detaylandırılması,
• Meslek elemanlarının can güvenliği sağlanmadan saha görevlendirmesi yapılmaması,
• Çevrim içi toplantılarda baskı ve tehdit algısı oluşturan söylemler yerine çalışan güvenliğini esas alan yönetim anlayışının benimsenmesi.

Sosyal Risk Haritası projesinin temel hedefinin sosyal riskleri erken aşamada tespit etmek olduğu belirtilse de, uzmanlar “personel güvenliği sağlanmadan yürütülen hiçbir sosyal hizmet modelinin sürdürülebilir olmayacağı” görüşünü dile getiriyor.

Öte yandan Bakanlık tarafından yapılan açıklamalarda, sistemin ilk etapta bazı pilot illerde uygulanacağı ve daha sonra tüm Türkiye’ye yaygınlaştırılmasının hedeflendiği belirtilmişti.

Sahada yaşanan bu olayın ardından gözler şimdi Bakanlığın alacağı yeni güvenlik tedbirlerine çevrilmiş durumda. Sosyal hizmet personelleri ise özellikle yüksek riskli hanelere yönelik saha çalışmalarında yeni ve bağlayıcı güvenlik protokollerinin oluşturulmasını talep ediyor.