Anayasa Mahkemesi, eşleri farklı bir kamu kurumunda sözleşmeli olarak çalışan sağlık personelinin üç yıllık hizmet süresini tamamlamadan aile birliği mazeretiyle tayin isteyememesini öngören düzenlemenin iptali talebini reddetti. Karar, sözleşmeli sağlık çalışanlarının aile birliği nedeniyle yer değişikliği taleplerini yeniden gündeme taşıdı.

AYM, sözleşmeli sağlık personelinin tayin düzenlemesini görüştü

Anayasa Mahkemesi (AYM), Sağlık Bakanlığı bünyesinde 663 sayılı Kanun Hükmünde Kararname’nin 45/A maddesi kapsamında görev yapan sözleşmeli sağlık personelinin aile birliği nedeniyle yer değiştirme hakkına ilişkin başvuruyu karara bağladı.

Başvuru, Hakkâri 2. İdare Mahkemesi tarafından yapıldı. İtiraz konusu düzenleme, eşinin başka bir kamu kurumunda sözleşmeli olarak çalışması durumunda sağlık personelinin üç yıllık görev süresini tamamlamadan aile birliği mazeretiyle tayin talebinde bulunmasını engelliyordu.

İdare mahkemesi, söz konusu sınırlamanın Anayasa’ya uygunluğunun değerlendirilmesini istedi.

Mahkeme üç yıllık hizmet şartını hukuka uygun buldu

AYM, yaptığı incelemede sağlık hizmetlerinin kesintisiz yürütülmesinin kamu yararı açısından önem taşıdığına dikkat çekti.

Kararda, kamu hizmetlerinin devamlılığını sağlamak ve personel kaynaklarını verimli kullanmak amacıyla kanun koyucunun atama ve yer değiştirme koşullarını belirleyebileceği değerlendirildi.

Mahkeme ayrıca, söz konusu personelin tayin hakkının tamamen ortadan kaldırılmadığını, bu hakkın üç yıllık görev süresinin tamamlanması şartına bağlandığını belirtti.

Bu gerekçelerle düzenlemenin Anayasa’ya aykırı olmadığı sonucuna ulaşan AYM, iptal talebini oy çokluğuyla reddetti.

Üç AYM üyesi karşı oy kullandı

Karar oy birliğiyle alınmadı. Üç üye, karşı oy gerekçelerinde aile birliğinin korunması yükümlülüğüne dikkat çekti.

Karşı oy görüşünde, eşlerin kadrolu veya sözleşmeli statüde çalışmasının aile hayatı üzerindeki etkisini ortadan kaldırmadığı vurgulandı. Üç yıllık bekleme şartının ölçülülük ilkesi bakımından sorun oluşturduğu görüşü dile getirildi.

Böylece aile birliği ile kamu hizmetinin sürekliliği arasındaki denge konusunda Mahkeme üyeleri arasında farklı değerlendirmeler ortaya çıktı.

Karar hangi çalışanları ilgilendiriyor?

Karar, özellikle 663 sayılı KHK’nin 45/A maddesi kapsamında görev yapan sözleşmeli sağlık personelinin belirli bir tayin kısıtlamasına ilişkin.

Bu nedenle kararın bütün sözleşmeli kamu çalışanlarına, 657 sayılı Kanun’a tabi tüm personele veya 4/D statüsündeki sürekli işçilere doğrudan uygulanacağı sonucuna varılamaz. Her personel grubunun yer değiştirme hakkı, tabi olduğu mevzuat ve ilgili düzenlemeler çerçevesinde ayrıca değerlendirilmelidir.

Öte yandan karar, aile birliği mazeretiyle yer değişikliği taleplerinde kamu hizmetinin sürekliliği gerekçesinin nasıl değerlendirilebildiğini göstermesi bakımından önem taşıyor.

Aile birliği ve kamu hizmeti arasındaki denge tartışılıyor

Kamu çalışanlarının eşlerinden ayrı şehirlerde görev yapmak zorunda kalması, aile hayatı ve çalışma koşulları bakımından önemli sonuçlar doğurabiliyor. Özellikle tayin imkânlarının belirli hizmet sürelerine bağlandığı durumlarda, çalışanların aile birliğini koruma beklentisi ile kurumların personel planlaması arasında bir denge kurulması gerekiyor.

AYM’nin bu kararı, ilgili sözleşmeli sağlık personeli bakımından üç yıllık hizmet şartının kaldırılmasını sağlayacak bir iptal kararı niteliği taşımıyor. Aile birliği nedeniyle tayin talebinde bulunacak çalışanların, kendi statülerine uygulanan mevzuatı ve varsa özel mazeret hükümlerini ayrıca incelemesi önem taşıyor.

Kaynak: Nefes gazetesi, 22 Ekim 2026 tarihli haber; Anayasa Mahkemesi deÄŸerlendirmesine iliÅŸkin haber metni.