Aile Bakanlığı İşçileri Maaş Bordrolarına Ulaşamıyor: Sistem var ama erişim yok!

Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı bünyesinde görev yapan 4/D sürekli işçilerinin maaş bordrolarına erişim sorunu devam ediyor. Sendikaların ve çalışanların defalarca gündeme getirdiği soruna rağmen birçok işçi, ücretini ve kesintilerini gösteren bordrosuna ulaşamadığını belirtiyor. Oysa 4857 sayılı İş Kanunu, işverenin ücret hesap pusulası verme yükümlülüğünü açıkça düzenliyor. Bu yükümlülüğe aykırılığın 2026 yılındaki idari para cezası ise 9.943 TL.
Maaş Yatıyor Ancak İşçi Neye Göre Ödeme Aldığını Göremiyor

Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığına bağlı kuruluşlarda çalışan sürekli işçiler, uzun süredir maaş bordrolarına erişimde güçlük yaşadıklarını dile getiriyor.

İşçilerin aktardığına göre sorun, gerek yetkili sendikalar gerekse çalışanlar tarafından kurum yöneticilerine defalarca iletilmesine rağmen kalıcı bir çözüme kavuşturulamadı.

Bakanlığın BİTS sistemi üzerinden işlem yapabilmek için gerekli kullanıcı adı ve şifrelerin teknik sorunlar nedeniyle bazı personele tanımlanamaması, bordroya erişimin önündeki başlıca engeller arasında gösteriliyor.

Üstelik çalışanlar, bordro talep ettiklerinde bazı mutemet ve kurum yöneticilerinin şu ifadeleriyle karşılaştıklarını öne sürüyor:

• “Bordroyu ne yapacaksın?”
• “Maaşın yattı ya, daha ne bordrosu?”
• “Eksik yatmışsa bir dahaki ay hallederiz.”

İşçiler, maaşın banka hesabına yatırılmasının yeterli olmadığını; hangi kalemden ne kadar ödeme yapıldığını, hangi kesintilerin uygulandığını ve toplu iş sözleşmesinden doğan haklarının doğru hesaplanıp hesaplanmadığını görebilmeleri gerektiğini vurguluyor.

Ä°ÅŸ Kanunu’nun 37. Maddesi: Ãœcret Hesap Pusulası Verilmesi Zorunlu

4857 sayılı Ä°ÅŸ Kanunu’nun 37. maddesine göre iÅŸveren, ücret ödemelerinde işçiye ücret hesabını gösteren, imzalı veya iÅŸyerinin özel iÅŸaretini taşıyan bir hesap pusulası vermek zorunda.

Bu pusulada ödemenin yapıldığı tarih ve ilgili dönemle birlikte normal ücret, fazla çalışma, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil ücretleri gibi ek ödemeler ile vergi, sigorta primi, avans, nafaka ve icra kesintilerinin ayrı ayrı gösterilmesi gerekiyor.

Dolayısıyla ücretin bankaya yatırılması, işverenin ücret hesap pusulası verme yükümlülüğünü ortadan kaldırmıyor.

İşçinin maaş bordrosuna erişebilmesi bir ayrıcalık veya kurum yöneticisinin takdirine bağlı bir kolaylık değil, kanundan kaynaklanan bir hakkın gereği.

Bordro Düzenlememenin 2026 Yılı Cezası 9.943 TL

4857 sayılı Ä°ÅŸ Kanunu’nun 102/b maddesi, 37. maddeye aykırı ÅŸekilde ücret hesap pusulası düzenlemeyen iÅŸveren veya iÅŸveren vekili hakkında idari para cezası öngörüyor.

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının yayımladığı 2026 yılı idari para cezaları tablosuna göre bu fiilin karşılığı 9.943 TL.

Ancak bordronun hiç düzenlenmemesi ile bordro düzenlendiği hâlde işçiye verilmemesi veya erişiminin sağlanmaması durumları hukuken ayrıca değerlendirilmelidir. İdari para cezasının uygulanması, somut ihlalin yetkili makamlarca tespit edilmesine bağlıdır.

Toplu İş Sözleşmesinden Doğan Haklar Nasıl Kontrol Edilecek?

Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı işçilerinin ücretleri yalnızca çıplak yevmiyeden oluşmuyor. Toplu iş sözleşmeleri kapsamında işçilere gece çalışma ücreti, meslek primi, hizmet zammı, fazla mesai, ikramiye, sosyal yardımlar ve çeşitli ek ödemeler yapılabiliyor.

İşçiler bordrolarına ulaşamadıklarında bu ödemelerin doğru hesaplanıp hesaplanmadığını, gelir vergisi kesintilerini ve eksik veya fazla ödemeleri zamanında kontrol edemiyor.

Özellikle denetimler sonucunda geçmiş dönemlerde yapıldığı belirlenen fazla ödemelerin işçilerden geri istenebildiği dikkate alındığında, bordroya düzenli erişimin önemi daha da artıyor.

İşçiye ödeme kalemlerini kontrol etme imkânı sunulmadan, yıllar sonra ortaya çıkan hesaplama farklılıkları nedeniyle borç çıkarılması ise çalışanlar açısından ayrı bir mağduriyet tartışması doğuruyor.

Çözüm Önerisi: T.C. Kimlik Numarası ve SMS Doğrulamasıyla Bordro Erişimi

Sorunun çözümü için daha önce defalarca dile getirilen öneri oldukça açık: İşçiler, kurumsal e-posta adresi veya ayrıca tanımlanması gereken kullanıcı adı ve şifreye bağımlı kalmadan, güvenli bir kimlik doğrulama sistemi üzerinden bordrolarına ulaşabilmeli.

T.C. kimlik numarası ve SMS doğrulamasıyla çalışan, gerekli bilgi güvenliği tedbirlerini içeren bir sistem kurulması; işçilerin geçmiş ve güncel bordrolarını görüntüleyebilmesini, indirebilmesini ve ödeme kalemlerini kontrol edebilmesini sağlayabilir.

Bakanlığın mevcut dijital altyapısına entegre edilebilecek böyle bir uygulama, hem çalışanların bilgiye erişimini kolaylaştırabilir hem de mutemetlik birimlerinin üzerindeki başvuru yükünü azaltabilir.

İşçiler Soruyor: Yasal Bir Hakkın Kullanılması İçin Daha Ne Kadar Beklenecek?

Kamu işçilerinin maaş bordrolarına erişim sorununun teknik gerekçelerle yıllardır devam etmesi, işverenin yasal yükümlülükleri açısından da soru işaretleri oluşturuyor.

Çalışanların talebi yeni bir mali hak veya ilave ödeme değil; zaten kendilerine yapılan ödemelerin ayrıntılarını görebilmek.

Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığının, tüm 4/D sürekli işçilerinin ücret hesap pusulalarına düzenli, güvenli ve doğrudan erişimini sağlayacak kalıcı bir düzenlemeyi hayata geçirmesi bekleniyor.

Çünkü maaşın ödenmesi kadar, o maaşın nasıl hesaplandığının işçiye açıklanması da yasal bir yükümlülük.